Online Since 26-Oct-2001
  • Greek
  • English
  • Italian
Welcome
Pension Evelina
Rent a Yatch
Φωτογραφίες
Αξιοθέατα-Μουσεία
Τι γράψατε για εμάς
Χρήσιμες Πληροφορίες
Τιμοκατάλογος
Κρατήσεις

Αξιοθέατα Εκτύπωση

 Aναλαμβάνουμε εκδρομές σε τιμές πολύ χαμηλές καθώς και την εύρεση εισητηρίων  σε τιμές πακέτου

Αξιοθέατα από τον Νότο προς τον Βορρά:
Μουσείο προϊστορικής Θήρας (Τηλ. 22860 23217, είσοδος 3, ανοιχτά καθημερινά εκτός Δευτέρας 08:30 – 15:00). Το καινούργιο αυτό μουσείο αυτό ξεκίνησε μόλις το 2000. Η συλλογή του συμπεριλαμβάνει έξοχα αριστουργήματα του Κυκλαδικού πολιτισμού. Γνωστές είναι οι τοιχογραφίες που βρέθηκαν στο Ακρωτήρι και το μοναδικό χρυσό αγαλματάκι αίγαγρου.
Οι κάτασπρες εκκλησίες του Αγίου Μηνά και του Αγίου Ιωάννη βρίσκονται στην άκρη των απόκρημνων βράχων και έχουν διάσημα μοτίβα.
Το Μπαλλόνειο πολιτιστικό κέντρο ιδρύθηκε και χρηματοδοτήθηκε από τους αδελφούς Λουκά και Ευάγγελο Μπελλόνια και πρωτολειτούργησε το 1995. Βρίσκεται κοντά στο σταθμό των λεωφορείων και είναι το μέρος όπου γίνονται πολλές παρουσιάσεις βιβλίων, συνέδρια και εκθέσεις. Στο χαμηλότερο μέρος των Φηρών βρίσκεται η μοναδική δημόσια βιβλιοθήκη της Σαντορίνης.
Η Μητρόπολη της Υπαπαντής, που βρίσκεται στο κέντρο των Φηρών, είναι στολισμένη με αξιόλογες τοιχογραφίες του τοπικού καλλιτέχνη, Χριστόφορου Ασσίμη. Η εκκλησία είχε καταστραφεί στον μεγάλο σεισμό του 1956. Σήμερα είναι ένα αγαπητό σημείο για να απολαύσει κανείς το ηλιοβασίλεμα.
Το Αρχαιολογικό Μουσείο (Τηλ.22860 22217, είσοδος 3, ανοιχτά καθημερινά εκτός Δευτέρας 08:30 - 15:00), βρίσκεται κοντά στο σταθμό του τελεφερίκ. Η συλλογή του περιλαμβάνει ευρήματα σπιτιών από την προϊστορική έως και την Ελληνιστική περίοδο, κυρίως από το Ακρωτήρι και την Αρχαία Θήρα.
Το Μουσείο Μέγαρο Γύζι (Τηλ. 2286023077, είσοδος 3), εκθέτει χαλκογραφίες του 16ου έως και του 19ου αιώνα με θέματα όπως παραδοσιακές φορεσιές, τοπία και χάρτες των Κυκλαδίτικων νησιών. Επίσης υπάρχει συλλογή με παλαιές φωτογραφίες από την Σαντορίνη πριν τον καταστροφικό σεισμό του 1956.

Ο Καθολικός Ναός του Αγίου Ιωάννη του Βαπτιστή που βρίσκεται κοντά στον σταθμό του τελεφερίκ, κοντά στην καλντέρα, είναι σε στυλ μπαρόκ και χτίστηκε το 1823. Οι σημαντικές ζημιές που υπέστη από τον σεισμό του 1956 κατέστησαν απαραίτητη την ανοικοδόμησή του, η οποία και ολοκληρώθηκε το 1970. Ο ναός είναι μέρος της καθολικής συνοικίας στο κέντρο των Φηρών. Εκεί στα τέλη του 18ου αιώνα μετακόμισε η καθολική κοινότητα από τον Σκάρο.
Το Δομινικανό Μοναστήρι γυναικών βρίσκεται κοντά στον ναό και έχει ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες συνδυάζοντας μπαρόκ χαρακτηριστικά με κλασσική κυκλαδίτικη αρχιτεκτονική. Το μοναστήρι δεν είναι ανοιχτό για τους επισκέπτες, παρά μόνο ο ναός που βρίσκεται μέσα σ’ αυτό και καλύτερη ώρα να το επισκεφτεί κανείς είναι μεταξύ 09:00 και 13:00.
Το συνεδριακό κέντρο Πέτρος Μ. Νομικός (Τηλ.22860 23016), βρίσκεται βόρεια της καθολικής συνοικίας και έχει μία καταπληκτική θέα προς την καλντέρα. Αξίζει να δει κανείς την συλλογή απομιμήσεων τοιχογραφιών του Ακρωτηρίου.
Το παλιό λιμάνι των Φηρών (Σκάλα Φηρά) στην βάση των βράχων έχει πρόσβαση μέσω της οδού Σπυρίδωνος Μαρινάτου με 590 σκαλιά, με γαϊδουράκια ή με τα πόδια, ή χρησιμοποιώντας το τελεφερίκ που κατασκευάστηκε το 1980. Από εδώ ξεκινούν μικρά πλοία για εκδρομές, ενώ τα μεγάλα πλοία της γραμμής δένουν στο νέο λιμάνι, το Αθηνιό. Οι βράχοι συνεχίζουν την κατακόρυφη τομή τους και μέσα στην θάλασσα για αρκετές εκατοντάδες μέτρα, καθιστώντας το «πιάσιμο» της άγκυρας αδύνατο σε ορισμένα σημεία. Στο νότιο άκρο του λιμανιού βρίσκεται ο ναός του Αγίου Νικολάου.
Το λαογραφικό μουσείο (Τηλ.22860 22792) βρίσκεται στο Κοντοχώρι. Υπάρχει ένα παλιό παραδοσιακό οινοποιείο, μία συλλογή ντοκουμέντων για την Σαντορίνη, εργαστήρια ξυλουργών και σιδεράδων εποχής, ρούχα και παραδοσιακά οικιακά αντικείμενα, καθώς επίσης και μία μικρή γκαλερί με έργα σύγχρονων τοπικών καλλιτεχνών.

ΠΥΡΓΟΣ
Ο Πύργος βρίσκεται στην κορυφή ενός απότομου λόφου, στο κέντρο της Σαντορίνης. Στην κορυφή του χωριού βρίσκονται τα απομεινάρια του Ενετικού κάστρου. Ο Πύργος ήταν η πρωτεύουσα της Σαντορίνης την εποχή των αλλεπάλληλων πειρατικών επιδρομών. Οι κάτοικοι της αρχαίας Θήρας που βρίσκονταν εκεί κοντά, εγκατέλειψαν την περιοχή τους μετά από έναν ισχυρό σεισμό και ίδρυσαν τον οικισμό του Πύργου, που είναι και ο παλαιότερος του νησιού. Ο Πύργος αντιπροσωπεύει ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα παραδοσιακού κυκλαδίτικου οικισμού. Μικρά, στενά σοκάκια, αψιδοειδή λιθόστρωτα δρομάκια, άσπρα κυβοειδή σπίτια και πολλές εκκλησίες συνθέτουν αυτή την ξεχωριστή ατμόσφαιρα. Το χωριό αυτό είναι και το υψηλότερο χωριό της Σαντορίνης και από το υψόμετρο των 360 μέτρων όπου βρίσκεται προσφέρει μαγευτική θέα προς τη δυτική πλευρά του νησιού, τα Φηρά, την Οία, τον κόλπο της Μεσσαριάς και την Θηρασιά.  
Ο ιστορικός Πύργος ήταν το κάστρο που έκτισαν οι Ενετοί ως οχυρό κατά των πειρατικών επιθέσεων. Έξι εκκλησίες υπάρχουν διάσπαρτες στο χωριό, με παλαιότερη την εκκλησία του Θεοτοκάκη του 10ου αιώνα. Στο μικρό μουσείο, στην εκκλησία της Αγίας Τριάδας εκθέτονται πολύτιμες εικόνες.
Πάνω από τον Πύργο, στο βουνό του Προφήτη Ηλία βρίσκεται το ομώνυμο μοναστήρι, το οποίο χτίστηκε στο πρώτο μισό του 18ου αιώνα. Το μοναστήρι αυτό έχει μια συλλογή από παλιά βιβλία, χειρόγραφα και εθνογραφικό υλικό.

ΑΡΧΑΙΑ ΘΗΡΑ
Η δεύτερη σημαντικότερη περίοδος στην ιστορία της Σαντορίνης σχετίζεται με την Αρχαία Θήρα. Οι ανασκαφές στην περιοχή ξεκίνησαν το 1896 από τον Βαρώνο Χίλλερ φον Γκαίρτριγκεν στην περιοχή Μέσα Βουνό και τα ευρήματα μαρτυρούν την ύπαρξη οικισμού από τον 9ον προ Χριστού αιώνα. Το βουνό του Προφήτη Ηλία, της υψηλότερης κορυφής του νησιού, φτάνει ανατολικά μέχρι την χαμηλότερη βραχώδη προεξοχή του Μέσα Βουνού. Αυτοί οι δύο ορεινοί όγκοι ενώνονται με την κορυφογραμμή που ονομάζεται Σελλάδα.  
Το Μέσα Βουνό, με υψόμετρο 369 μέτρα, εκτείνεται από τα δυτικά προς τα νότια και οι απόκρημνες πλαγιές του φτάνουν βόρεια τις ακτές του Καμαρίου και νότια της Περίσσας.
Αυτό το φυσικό φρούριο ήταν ιδανικός τόπος για τους Σπαρτιάτες να ιδρύσουν την αποικία τους. Δημιούργησαν δύο δρόμους, έναν προς την παραλία του Καμαρίου, όπου βρίσκονταν το λιμάνι τους (αρχαία Οία) και έναν δρόμο προς την Περίσσα. Η στρατιωτικής σημασίας τοποθεσία της πόλης εκτιμήθηκε αργότερα από τους Πτολεμαίους, όταν τον 4ο αιώνα προ Χριστού η Αρχαία Θήρα έγινε αιγυπτιακή ναυτική βάση με την εγκατάσταση εκεί μεγάλης στρατιωτικής φρουράς.
Από τις ανασκαφές στην περιοχή φαίνεται ότι ο Ελληνιστικός αυτός οικισμός ήταν μήκους περίπου 800 μέτρων και πλάτους το πολύ 150 μέτρων, χωριζόταν στα δύο από έναν κεντρικό δρόμο με πολλές διακλαδώσεις. Πολλές από αυτές τις διακλαδώσεις σταματούσαν λόγω της ιδιαιτερότητας του εδάφους. Από τα κτίρια που ανακαλύφθηκαν, τα δημόσια ήταν χτισμένα από ασβεστόλιθο που υπήρχε σε αφθονία, ενώ τα ιδιωτικά από ασύμμετρες πέτρες.
Η παλαιότερη μορφή τέχνης που ανιχνεύθηκε στην Αρχαία Θήρα είναι η κεραμική από την Γεωμετρική εποχή. Χάρη στις νεκρώσιμες συνήθειες της εποχής, ένας πολύ σημαντικός αριθμός δημιουργιών κεραμικής τέχνης διασώθηκε σε πολύ καλή κατάσταση. Τον 5ο αιώνα προ Χριστού είχε αναπτυχθεί η κεραμική τέχνη και σε άλλες περιοχές όπως η Αττική, Ρόδος, Κόρινθος και Ιωνία. Η θέση της Αρχαίας Θήρας την κατέστησε εμπορικό σταυροδρόμι και έτσι το νησί δέχθηκε την επιρροή άλλων τεχνιτών με αποτέλεσμα η τοπική παραγωγή να λιμνάσει. Τα κεραμικά εκείνης της εποχής αποδίδονται στους Θηραίους τεχνίτες. Εκτός από τα κεραμικά βρέθηκαν και δείγματα γλυπτικής τέχνης, η οποία αναπτύχθηκε αργότερα, ίσως λόγω της έλλειψης πρώτων υλών όπως το μάρμαρο, με σημαντικότερο δείγμα το άγαλμα του Κούρου του 6ου αιώνα.

ΠΕΡΙΣΣΑ

Η Περίσσα βρίσκεται στην νοτιοανατολική πλευρά της Σαντορίνης, περίπου 13 χλμ. από τα Φηρά. Είναι ένα καλά οργανωμένο θέρετρο που προσφέρει όλες τις ανέσεις που επιθυμεί ένας δραστήριος επισκέπτης, όπως καταστήματα, μπαρ, ντίσκο, ενοικιάσεις αυτοκινήτων, καθαριστήρια και θαλάσσια σπορ. Τους καλοκαιρινούς μήνες ελκύει πολλούς νέους που θέλουν να κάνουν διακοπές. Η μαύρη παραλία με την ψιλή άμμο, μακρύτερη από αυτή στο Καμάρι, οριοθετείται από την μία μεριά της με τον πελώριο βράχο, Μέσα Βουνό.
Η εκκλησία του Τιμίου Σταυρού είναι η δεύτερη μεγαλύτερη του νησιού, χτίστηκε περίπου πριν από 150 χρόνια και χρειάστηκε να ανακαινιστεί μετά το σεισμό του 1956. Το παρεκκλήσι του Αγίου Κατεφιάνη όπως είναι χτισμένο στην κορυφή του βράχου μοιάζει από μακριά με μια άσπρη κουκκίδα.

ΕΜΠΟΡΙΟ
Καθοδόν προς την Περίσσα περνάμε από το μεγαλύτερο χωριό του Νότου, το Εμποριό. Απέχει 12 χλμ. από τα Φηρά και για πολλά χρόνια υπήρξε το εμπορικό λιμάνι της Σαντορίνης, όπως μαρτυρά και το όνομά του. Κατά το Μεσαίωνα το Εμποριό ήταν ένα ισχυρό οχυρό και αυτό φαίνεται στο ιστορικό κέντρο του χωριού όταν κοιτάμε τον πύργο Γουλά που χρονολογείται από το Βυζάντιο.
Λίγο έξω από το χωριό βρίσκεται η εκκλησία του Αγίου Νικολάου του Μαρμαρίτη, χτισμένη πάνω σε ένα αρχαίο νεκροταφείο του 3ου αιώνα προ Χριστού με γκρι μάρμαρο από το νησί της Νάξου. Νότια του Εμποριού, στην δυτική πλευρά του λόφου Γαυρίλος, βρίσκονται τα ερείπια 8 ανεμόμυλων, κάποιοι από τους οποίους είναι ανοιχτοί και μπορεί κανείς να δει το εσωτερικό τους.

ΑΚΡΩΤΗΡΙ

Η περιοχή του Ακρωτηρίου βρίσκεται στο νοτιοδυτικό τμήμα της Σαντορίνης και περίπου 15 χλμ. από τα Φηρά. Η περιοχή αυτή που επίσης προσφέρει όμορφη θέα προς την καλντέρα, αναπτύχθηκε τουριστικά μόλις πρόσφατα με κάποιες ξενοδοχειακές μονάδες και ταβέρνες. Στην ακτή βρίσκεται η μικρή «παραλία της Καλντέρας» και το ψαρολίμανο του Ακρωτηρίου. Κατά μήκος του δρόμου προς τον Φάρο υπάρχουν όμορφες μικρές ταβερνούλες με θέα. Περπατώντας μπορεί κανείς να φτάσει στην «Κόκκινη Παραλία» ή με καραβάκι στην «Λευκή Παραλία». Στο Ακρωτήρι βρίσκονται και οι εκκλησίες της Υπαντής Σωτήρος και της Αγίας Τριάδος. Οι περίφημες ανασκαφές βρίσκονται σε απόσταση 2 χλμ. από εδώ.

ΠΡΟΪΣΤΟΡΙΚΗ ΘΗΡΑ: ΑΚΡΩΤΗΡΙ

Το Ακρωτήρι είναι ένας από τους σημαντικότερους προϊστορικούς οικισμούς στην περιοχή του Αιγαίου. Τα πρώτα ίχνη κατοίκησης αναφέρονται στην Μετά Νεολιθική Εποχή (4η χιλιετία προ Χριστού). Στην αρχή της εποχής του Χαλκού (3η χιλιετία προ Χριστού) ξεκίνησε η δημιουργία ενός σημαντικού οικισμού που σταδιακά και μέχρι το τέλος της εποχής του Χαλκού εξελίχτηκε σε βασικό αστικό και ναυτικό κέντρο του Αιγαίου.
Η πρόοδος και η ευημερία του φαίνεται από την μεγάλη του έκταση, περί τα 20 εκτάρια, την ύπαρξη περίπλοκου αποχετευτικού συστήματος, τα επιτηδευμένα πολυώροφα κτίριά του καθώς και από τις καταπληκτικές τοιχογραφίες, τα έπιπλα και τα σκάφη.
Το Ακρωτήρι συνδεόταν εμπορικά με πολλούς άλλους σημαντικούς οικισμούς στην Ανατολική Μεσόγειο, όπως την Κρήτη και τα Δωδεκάνησα, αλλά και με την Κεντρική Ελλάδα, την Ανατολία, την Αίγυπτο, την Κύπρο και την Συρία, πράγμα που αποδεικνύεται από τα διάφορα αντικείμενα εισαγωγής που ανακαλύφθηκαν. Ο υλικός πλούτος που προήλθε από τις εμπορικές δραστηριότητες, επέτρεψε στους κατοίκους του Ακρωτηρίου να επενδύσουν στην σωστή πολεοδόμησή του και στα εντυπωσιακά κτίρια και να δημιουργήσουν μοναδικά έργα τέχνης. Μέχρι σήμερα δεν ανακαλύφθηκε ούτε ένα κτίριο που να μην έχει τοιχογραφίες και διάφορα διακοσμητικά είδη στα δωμάτια. Το πρώην χωριό του Ακρωτηρίου μεταμορφώθηκε σε κοσμοπολίτικο εμπορικό λιμάνι και υπάρχει πάντα η αίσθηση της ύπαρξης συναγωνισμού μεταξύ των κατοίκων για την υπερβολική διακόσμηση. Πολλές από τις τοιχογραφίες απεικονίζουν εξωτικά μέρη και εικόνες, φανερώνοντας για άλλη μία φορά την ύπαρξη αναπτυγμένων εξωτερικών σχέσεων των κατοίκων του Ακρωτηρίου.
Η ευημερία της περιοχής έπαψε ξαφνικά γύρω στα μέσα του 17ου αιώνα προ Χριστού. Ισχυροί σεισμοί ανάγκασαν τους κατοίκους να εγκαταλείψουν την πόλη τους και με τελική αφορμή την μεγαλύτερη ηφαιστειακή έκρηξη στην ιστορία. Σε μήκος 30 κυβ.χλμ. κόκκινο ζεστό σύννεφο από στάχτες και ελαφρόπετρα κάλυψαν το νησί και έθαψαν το Ακρωτήρι. Το μείγμα αυτό διατήρησε τα έργα τέχνης και όλα τα αντικείμενα σε άριστη κατάσταση και έκανε την περιοχή «χρυσορυχείο» για τους αρχαιολόγους. Η ανάμνηση της Πομπηίας είναι αναπόφευκτη και έτσι το Ακρωτήρι καλείται « η Πομπηία της Ανατολής».    
Τα πρώτα ίχνη του αρχαίου Ακρωτηρίου ήρθαν στο φως στο δεύτερο μισό του 19ου αιώνα. Ο καθηγητής Σπυρίδων Μαρινάτος άρχισε συστηματικές ανασκαφές πολύ αργότερα, το 1967, υπό την αιγίδα της Αθηναϊκής Αρχαιολογικής Υπηρεσίας. Αποφάσισε να προχωρήσει στις ανασκαφές στο Ακρωτήρι για να αποδείξει την παλαιά θεωρία του, που δημοσιεύθηκε το 1930, ότι δηλαδή η έκρηξη του ηφαιστείου στην Σαντορίνη ήταν και η αιτία της πτώσης του Μινωικού Πολιτισμού. Μετά τον θάνατό του το έργο του συνεχίστηκε από άλλους συναδέλφους του.  
Παρόλο που αποκαλύφθηκε μόνο η νοτιότερη άκρη της πόλης, βρέθηκαν πολλά πολυώροφα κτίρια, δρόμοι και πλατείες με τοίχους ύψους μέχρι και 8 μέτρων, όπως ήταν στερεοποιημένα μέχρι τότε στη στάχτη μετά την περίφημη έκρηξη στην Θήρα. Η ομοιότητα με την μινωική Κνωσό είναι αναμφισβήτητη. Το Ακρωτήρι κατά πάσα πιθανότητα δεν υπήρξε ποτέ γνήσιος Μινωικός οικισμός, εφ όσον κατοικούταν για αιώνες πριν, αλλά επηρεάστηκε από τον ισχυρό Μινωικό πολιτισμό της Κρήτης. Ο τόπος αυτός δεν ήταν ένα σύμπλεγμα παλατιών όπως στην Κρήτη, αλλά η εξαιρετική λιθοδομή και οι έξοχες τοιχογραφίες δείχνουν ό,τι δεν ήταν ούτε ένα συνονθύλευμα εμπορικών αποθηκών. Ένα εργαστήριο αργαλειού αποδεικνύει ότι υπήρχε και παραγωγή υφασμάτων προς εξαγωγή.
Τα σπίτια στο Ακρωτήρι είναι μεγάλες κατασκευές ακόμα και τριών ορόφων με ύψος έως 8 μέτρα, που μαρτυρούν την σημαντικότητα της πόλη. Σε κάποια από αυτά τα σπίτια στις εσωτερικές πέτρινες σκάλες που έμειναν ανέπαφες βρέθηκαν πολλά πιθάρια, μύλοι και άλλα κεραμικά αντικείμενα. Τα σημαντικότερα ευρήματα στην περιοχή του Ακρωτηρίου είναι οι τοιχογραφίες και τα μωσαϊκά, που διατήρησαν, λόγω του παχέος στρώματος στάχτης, τα αρχικά χρώματά τους σε πολύ καλή κατάσταση. Οι κάτοικοί του ήταν σχετικά εύποροι αν κρίνει κανείς από τα έργα τέχνης.
Οι σωλήνες τρεχούμενου νερού που βρέθηκαν είναι οι παλαιότεροι του είδους και έτρεχαν με διπλό σύστημα που δείχνει ότι οι κάτοικοι χρησιμοποιούσαν ζεστό και κρύο νερό. Το ζεστό νερό ήταν μάλλον γεωθερμικό λόγω του ηφαιστείου. Όλη η παραπάνω περιγραφή της ρυμοτομίας, αρχιτεκτονικής και πολεοδομίας του Ακρωτηρίου συμπίπτει με αυτή του Πλάτωνα για την φανταστική πόλη της  Ατλαντίδος, που αποδεικνύει και πάλι την επιρροή του Μινωικού πολιτισμού.
Από τις τοιχογραφίες στο Ακρωτήρι λείπουν τα μυθολογικά μοτίβα που είναι τόσο γνωστά στα ελληνικά και χριστιανικά ντεκόρ και αντιθέτως απεικονίζονται μινωικά πρότυπα με εργάτες που μαζεύουν σαφράν και το προσφέρουν σε μία καθισμένη γυναίκα, ίσως μία θεά. Σε κάποια άλλη εμφανίζονται αντιλόπες με λουλούδια σχεδιασμένες με λεπτές καλλιγραφικές γραμμές. Η πιο γνωστή τοιχογραφία είναι εκείνη ενός ψαρά με διπλά καλάμια ψαρέματος με συντροφιά δύο δελφίνια δίπλα του. Συχνά τα καλοδιατηρημένα αυτά ευρήματα του Ακρωτηρίου συγκρίνονται με τα εντυπωσιακά ευρήματα της Πομπηίας στην Ιταλία.
 ΣΑΝΤΟΡΙΝΗ - ΑΚΡΩΤΗΡΙ

Πολύ κοντά στο νότιο πέρας της Σαντορίνης βρίσκεται το χωριό Aκρωτήρι, παγκοσμίως πλέον γνωστό για τον ομώνυμο παρακείμενο αρχαιολογικό χώρο. Eδώ ήκμασε ήδη από την τρίτη χιλιετία π.X. μία κοινότητα κυκλαδικού πολιτισμού, που επρόκειτο να εκμινωιστεί από τους Kρήτες χίλια χρόνια αργότερα, να μετασχηματιστεί σε μινωική αποικία και τέλος να λάβει απότομο τέλος από την ενεργοποίηση του ηφαιστείου γύρω στο 1500 π.X. H πολιτεία αυτή θα σκεπαστεί από τόνους ηφαιστειακής τέφρας, η οποία θα την διαφυλάξει ως μία "Πολιτεία του Aιγαίου" μέχρι σήμερα.
Oι ανασκαφές στο χώρο αυτόν ξεκίνησαν το 1967 από τον καθηγητή Σπυρίδωνα Mαρινάτο και συνεχίζονται μέχρι και σήμερα, με αμείωτο ενδιαφέρον. Tα τριάντα χρόνια αυτά ανασκαφικής έρευνας έχουν απελευθερώσει και αξιοποιήσει ένα σημαντικό τμήμα της προϊστορικής πολιτείας, της οποίας η διατήρηση είναι πραγματικά εκπληκτική.
Περπατώντας κανείς σήμερα στον αρχαιολογικό χώρο διαπιστώνει ότι η οικιστική χωροθέτηση δεν απέχει και πολύ από τη σημερινή παραδοσιακή αρχιτεκτονική του νησιού. Mικρά δρομάκια διασχίζουν εγκάρσια την πολιτεία από τη μία άκρη στην άλλη σχηματίζοντας κατά διαστήματα μικρές πλατείες. Kάτω από το λιθόστρωτο περνούσε το αποχετευτικό σύστημα, το οποίο συνδεόταν απευθείας με τα σπίτια. Tα σπίτια - εκατέρωθεν των δρόμων - είναι διώροφα ή τριώροφα κτισμένα από πελεκημένη πέτρα ή σχιστόλιθο με συχνή την παρεμβολή ξυλοδεσίας, ώστε η κατασκευή να ανθίσταται στους σεισμούς, που θα πρέπει να ήταν ένα σύνηθες φαινόμενο. Oι όροφοι συνδέονταν μεταξύ τους με λίθινες ή ξύλινες σκάλες κάποιες από τις οποίες σώζονται ακόμα σε άριστη κατάσταση. Όπως απέδειξαν οι ανασκαφές, τα ισόγεια με τα μικρά παράθυρα φιλοξενούσαν κυρίως χώρους εργαστηρίων ή μαγαζιά, ενώ οι πάνω όροφοι χρησιμοποιούνταν για την καθαυτή διαμονή των ενοίκων.
Kάθε σπίτι απολάμβανε ένα καθεστώς σχετικής αυτάρκειας και μπορούσε να εξυπηρετεί από μόνο του τις βασικές βιοτικές του ανάγκες. Σε όλα σχεδόν τα σπίτια βρέθηκαν χειρόμυλοι για την παραγωγή αλευριού, υφαντικά βάρη από αργαλειούς και πίθοι (μεγάλα αποθηκευτικά αγγεία), μέσα στους οποίους βρέθηκαν υπολείμματα από σιτάρι, κριθάρι, αμύγδαλα, παστά ψάρια κλπ. Σε άλλους πίθους - διαφορετικού σχήματος - αποθηκεύονταν τα υγρά προϊόντα π.χ. κρασί και λάδι.
Aυτό όμως που έκανε την αποκάλυψη του Aκρωτηρίου παγκοσμίως γνωστή ήταν η ανακάλυψη - σε όλα σχεδόν τα σπίτια του οικισμού - τοιχογραφιών, που σε κάποιες περιπτώσεις σώζονται σε άριστη κατάσταση. Aυτό είναι ένα φαινόμενο μοναδικό στην προϊστορία του Aιγαίου, καθώς ο αρχαιολόγος έχει τη δυνατότητα πλέον να μελετήσει την εποχή αυτή από τα ίδια τα εικονιστικά ντοκουμέντα, σχεδιασμένα από το χέρι των καλλιτεχνών της εποχής. H καθημερινή ζωή, οι διάφορες ιεροτελεστίες, οι γιορτινές εκδηλώσεις, το Θηραϊκό τοπίο απεικονίζονται με ένα μοναδικό τρόπο δίδοντας συγκλονιστικές πληροφορίες. Aν σήμερα γνωρίζουμε τόσο καλά ακόμα και τις λεπτομέρειες (π.χ. ενδυμασία, κόμμωση), τον πολιτισμό της εποχής εκείνης, κατά έναν πολύ μεγάλο βαθμό το οφείλουμε στους ανασκαφείς του Aκρωτηρίου. Oι τοιχογραφίες - που κατά κύριο λόγο στόλιζαν το δεύτερο όροφο των σπιτιών - έχουν σήμερα αποκολληθεί και εκτίθενται στον β' όροφο του Eθνικού Aρχαιολογικού Mουσείου της Aθήνας.
H μελέτη της στρωματογραφίας ωστόσο, καθώς και η ανασκαφή καθαυτή, μας έδειξαν ότι η καταστροφή δεν ήταν και τόσο ξαφνική. Πουθενά στην ανασκαφή δε βρέθηκαν ανθρώπινοι σκελετοί ή πολύτιμα αντικείμενα. Aυτό σημαίνει ότι οι ένοικοι είχαν προλάβει να εγκαταλείψουν τον οικισμό παίρνοντας μαζί τους και τα πιο πολύτιμα αγαθά τους. Ίσως κάποιοι μικρότεροι σεισμοί τους είχαν προειδοποιήσει. Θα πρέπει κατόπιν να έγινε ένας πρώτος δυνατός σεισμός που βρήκε το Aκρωτήρι άδειο και γκρέμισε αρκετά σπίτια. Aκολούθησε μία περίοδος ηρεμίας, όπου οι παλαιοί κάτοικοι ξεθάρρεψαν και ξαναγύρισαν στο νησί. Άρχισαν μάλιστα να μαζεύουν τα ερείπια από τους δρόμους και να ξαναεπιδιορθώνουν τα σπίτια. Δεν γνωρίζουμε πόσο κράτησε αυτή η περίοδος. Ίσως κάποιους μήνες. Kατόπιν ο οικισμός εγκαταλείπεται οριστικά λίγο πριν τη μεγάλη έκρηξη. Ίσως κάποιοι σεισμοί προειδοποίησαν και πάλι τους κατοίκους. Kανείς δεν γνωρίζει αν πρόλαβαν πραγματικά να επιβιβαστούν στα πλοία και να εγκαταλείψουν εγκαίρως το νησί. H έκρηξη πάντως που επακολούθησε βρήκε την πολιτεία του Aκρωτηρίου για δεύτερη φορά έρημη.
H έκρηξη του 1500 περίπου π.X. υπήρξε ένα φαινόμενο με καταλυτική επίδραση σε ολόκληρο τον Aιγιακό κόσμο της εποχής. Oι συνέπειές της ξεπέρασαν τα στενά όρια του νησιού και προκάλεσαν μία σειρά καταστροφών στα γύρω νησιά και σε ένα μεγάλο μέρος της Kρήτης. H αρχική θεωρία του καθηγητή και ανασκαφέα Σπυρίδωνα Mαρινάτου, ότι δηλαδή η έκρηξη του ηφαιστείου της Θήρας προκάλεσε την κατάρρευση των μινωικών ανακτόρων της Kρήτης και την κατά συνέπεια παρακμή του μινωικού πολιτισμού, παρότι αμφισβητήθηκε έντονα από νεότερα ανασκαφικά δεδομένα, δεν ήταν τελείως αβάσιμη. Ήταν ίσως η αρχή του τέλους και όχι το τέλος αυτό καθαυτό. Tο ίδιο το Aκρωτήρι σκεπάστηκε από τόνους λάβας - όπως ολόκληρο το νησί - το ύψος της οποίας συχνά ξεπερνάει τα 20 μέτρα. H γεωλογική δραστηριότητα όμως δεν περιορίστηκε εκεί. H άνοδος μέσω του κρατήρα τεράστιων ποσοτήτων πυρακτωμένου υλικού δημιούργησε ένα τεράστιο κενό κάτω από το νησί της Σαντορίνης, ένα κενό που δεν μπορούσε να βαστάξει το υπερκείμενο βάρος του νησιού. Συνέπεια αυτού ήταν η καταβύθιση ολόκληρης της δυτικής πλευράς του και η απόκτηση του δρεπανοειδούς του σχήματος. H καταβύθιση αυτή αντίθετα με ότι πιστευόταν παλαιότερα, δεν έγινε ξαφνικά. Ήταν μία διαδικασία που κράτησε ίσως περισσότερα από 100 χρόνια. Oι θρύλοι της μνημειώδους αυτής καταστροφής

Τελευταία ανανέωση ( 12.04.10 )